podlaskie.ngo.pl

• skomentuj
• poleć tę stronę
• wersja do druku

Smaki z sokolskiego lasu. Podstawy przetwórstwa runa leśnego.

O projektodawcy

Stowarzyszenie Edukacji Kulturalnej WIDOK skupiające artystów, kuratorów, dziennikarzy oraz ludzi pracujących w instytucjach kultury, powstało w Białymstoku w 2000 r. Stowarzyszenie podejmuje nieszablonowe działania artystyczne i prospołeczne.

Myślą przewodnią naszych projektów jest poszukiwanie nowoczesnych rozwiązań i działanie na wysokim poziomie artystycznym, z dala od centrów współczesnej kultury. Mając na względzie sztukę związaną z miejscem i jego tradycjami, prowadzimy program ochrony krajobrazu i dziedzictwa kultury materialnej Podlasia przez edukację i aktywizację społeczności lokalnych. Od 2005 roku pracujemy z lokalnymi władzami nad utworzeniem w starym Domu Ludowym w Sokolu ośrodka zajmującego się wielokierunkowym rozwojem podlaskiej wsi.

O pomyśle i uczestnikach

Pierwotnym celem realizacji przedsięwzięcia było aktywne włączenie mieszkańców Sokola i najbliższych okolic, a głównie kobiet, w rytm życia Domu Ludowego. Po wielu rozmowach z mieszkankami, tymi bardziej i mniej oficjalnymi, okazało się że za swoje sokolskie bogactwo uważają las i to, co w nim można znaleźć – grzyby, jagody, maliny. Różne kulinarne specjały na bazie runa leśnego są specjalnością prawie każdej pani domu.

Tak rozwinął się pomysł aby bardziej profesjonalnie zająć się robieniem przetworów. Realizacja tego projektu miała być pokazaniem drogi rozwoju i wyposażenie w niezbędną wiedzę oraz narzędzia (np. certyfikaty obowiązkowe przy zajmowaniu się przetwórstwem grzybów) do podjęcia dalszych konkretnych działań. W efekcie aktywizacji mieszkańców może powstać interesująca baza turystyczna z dodatkową ofertą - przetworami z runa leśnego, które można będzie nabyć na miejscu lub na rynku ogólnym.

Szczegóły projektu powstawały w oparciu o Program Operacyjny Kapitał Ludzki, Działanie 6.3 i staraliśmy się zrealizować cele, jakie mu przyświecają.

Celem bezpośrednim projektu było przygotowanie grupy 18 osób przeważnie w wieku około poprodukcyjnym, mieszkających na terenie Gminy Michałowo do prowadzenia wspólnej produkcji i sprzedaży artykułów żywnościowych w oparciu o dostępne bogactwa naturalne występujące na tym obszarze (głównie runo leśne). W ten sposób chcieliśmy wpływać na stymulowanie wzrostu poziomu zatrudnienia na terenach wiejskich w branżach pozarolniczych przy jednoczesnym zmniejszeniu obszarów wykluczenia społecznego i wspieraniu spójności społeczno-terytorialnej.

O wsparcie w realizacji projektu zwróciliśmy się do dwóch zaprzyjaźnionych instytucji – Gminnego Ośrodka Kultury w Michałowie i Nadleśnictwa w Żedni. Potem złożyliśmy projekt i otrzymaliśmy dofinansowanie.

O realizacji projektu i działaniach

Uczestnikami projektu była zostało 18 osób zamieszkałych na wsi, pochodzących z terenu Gminy Michałowo, w tym 12 osób było mieszkańcami Sokola. W grupie było 15 kobiet i 3 mężczyzn, w większości w wieku około 50 lat, pozostający nieaktywni zawodowo. Na początku planowaliśmy, że adresatami projektu będą jedynie kobiety, ale na spotkaniu informacyjnym podczas rekrutacji przybyli bardzo zdeterminowani udziałem panowie, ze względu na których zmieniliśmy zasady udziału.

Podczas projektu realizowaliśmy dwa rodzaje działań. Pierwsza część miała charakter szkoleniowy. W jej ramach odbyły się zajęcia na temat zasad przygotowywania i sprzedaży żywności na rynku lokalnym oraz zajęcia dotyczące prowadzenia działalności gospodarczej w oparciu o założenia ekonomii społecznej, prowadzone przez specjalistów. Uczestnicy wzięli udział w odpowiednich kursach i uzyskali certyfikaty klasyfikatora grzybów i grzyboznawcy, niezbędne przy przetwórstwie grzybów. W ramach poznawania dobrych praktyk odwiedziliśmy dwie kwatery agroturystyczne na terenie Podlasia w Rzędzianach i Kryłatce, byliśmy również na Święcie Siei organizowanym przez Dom Pracy Twórczej w Wigrach.

Część druga projektu miała charakter praktyczny i odbywała się podczas letniego sezonu kulturalnego prowadzonego przez stowarzyszenie w starym budynku Domu Ludowego. Na cotygodniowe sobotnie imprezy uczestnicy przygotowywali do degustacji własne potrawy z wykorzystaniem grzybów, żurawin, jagód, malin. Podczas zajęć w świetlicy wraz z najmłodszymi pod okiem uznanej artystki współczesnej Małgorzaty Niedzielko pracowali nad pomysłem utworzenia opakowań dla przyszłych przetworów. Zostało opracowane specjalne logo dla nowo powstających przetworów, nawiązujące do kolorowych, okrągłych dywaników zdobiących wiejskie domy. Finałem projektu było wystawienie stoiska z gotowymi produktami z Sokola na Święcie Grzyba organizowanym corocznie przez GOK w Michałowie na zakończenie sezonu grzybowego.

Oczywiście w ramach projektu prowadzone były działania promocyjne – mieliśmy plakaty rekrutacyjne, ulotki zapraszające na małe degustacje, a na zakończenie projektu wydaliśmy mały notes ze zdjęciem sokolskich przetworów.

Realizacja projektu dała uczestnikom możliwość spotkania ludzi, którzy są animatorami działań na wsiach lub prowadzą własną działalność gospodarczą. Poznali także inne aktywne grupy – panie z Rajska, które przyjechały do Sokola zaciekawione naszym pomysłem na spotkanie podsumowujące projekt. Nawiązane kontakty trwają do dziś.

Dalej...

Od zakończenia projektu minął ponad rok. W tym czasie marka „Smaków z sokolskiego lasu” pojawiała się na lokalnych festynach i świętach, uczestnicy projektu wystawiali swoje przetwory na sprzedaż. W międzyczasie kreślimy plany kontynuacji celów projektu – uruchomienia szerszej sprzedaży leśnych przysmaków. To pomysł na kolejne wnioski. Bo o ile uczestnicy projektu posiadają podstawową wiedzę jak profesjonalizować swoją działalność, nadal potrzebują fachowego wsparcia i pomocy w nakreśleniu kierunku działania.